
ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸರಳತೆ, ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳಿಗಾಗಿ ಅವಿರತ ಹೋರಾಟದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಎಸ್.ಆರ್. ಸಂಕರನ್ (1934–2010) ಅವರು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು. “ಜನರ IAS ಅಧಿಕಾರಿ” ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಅವರು 1956ರ ಬ್ಯಾಚ್ನಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಕೇಡರ್ಗೆ ಸೇರಿ, 1955ರಿಂದ 1992ರವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ತಮಿಳುನಾಡಿನ ತಂಜಾವೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ, ಮದುರೈ ಅಮೆರಿಕನ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಗೌರವದೊಂದಿಗೆ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿದ್ದ ಅವರು ನಂತರ IASಗೆ ಸೇರಿದರು. ಅವರ ಜೀವನವು ಅಧಿಕಾರದ ಆಡಂಬರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಸಮಾಜದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆಯ ಗೋಡೆಯಾಗಿ ನಿಂತದ್ದು.
ಅಗರ್ತಲಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಿಕ್ಷಾ ಪ್ರಯಾಣ
1980ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ತ್ರಿಪುರದ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಬಳಿಕ ಸಂಕರನ್ ಅವರು ಅಗರ್ತಲಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದರು. ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ (ಫೇಡ್ ಆದ ಬಿಳಿ ಶರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಪ್ಯಾಂಟ್), ಚಿಕ್ಕ ರೆಕ್ಸಿನ್ ಸೂಟ್ಕೇಸ್ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಅವರು ವಿಮಾನದಿಂದ ಇಳಿದರು. ವಿಐಪಿ ಸ್ವಾಗತಕ್ಕಾಗಿ ಲಾಲ್ಬತ್ತಿ ಕಾರುಗಳ ಸರಣಿ, ಪೊಲೀಸ್ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸಂಕರನ್ ಅವರು ಯಾರನ್ನೂ ಗಮನಿಸದೆ ನೇರವಾಗಿ ರಿಕ್ಷಾ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಗೆ ಹೋದರು.
ಒಬ್ಬ ರಿಕ್ಷಾ ಚಾಲಕನೊಂದಿಗೆ ಸೌಮ್ಯವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿ, “ಭೈಯಾ, ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಹೌಸ್ಗೆ ಎಷ್ಟು? 20 ರೂಪಾಯಿ ಸರಿಯೇ?” ಎಂದು ಕೇಳಿ ರಿಕ್ಷಾದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತರು. ರಿಕ್ಷಾ ಮುಂದುವರಿದ ಕೂಡಲೇ ಹಿಂದೆ ಗದ್ದಲ ಶುರುವಾಯಿತು. ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬ ಇವರನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, “ಅರೆ! ಇವರು ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಸಂಕರನ್ ಸಾಹೇಬರು!” ಎಂದು ಕೂಗಿದರು. ಸೈರನ್ಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾರುಗಳ ಸರಣಿ ಬಂದು ರಿಕ್ಷಾವನ್ನು ತಡೆದವು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಬಾಗಿ ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸಿ, “ಸರ್, ಕ್ಷಮಿಸಿ! ಕಾರು ಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು!” ಎಂದರು.
ಸಂಕರನ್ ಅವರು ಶಾಂತವಾಗಿ ಇಳಿದು, ರಿಕ್ಷಾ ಚಾಲಕನಿಗೆ ಪೂರ್ತಿ ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕೊಟ್ಟು, “ಆಟೋ ಚಲಾಯಿಸಿ, ನೀವು ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಕಾರು ಹತ್ತಿದರು. ಈ ಘಟನೆಯು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ನಡುವೆ ಐತಿಹ್ಯವಾಯಿತು. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಯಾಣವಲ್ಲ; ಅಧಿಕಾರದ ಆಡಂಬರಕ್ಕಿಂತ ಸಹಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ಸರಳತೆಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವೆಂದು ತೋರಿಸುವ ತತ್ವಜ್ಞಾನವಾಗಿತ್ತು.
ಜೀತ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ದಲಿತ-ಆದಿವಾಸಿ ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಪಾತ್ರ
ಸಂಕರನ್ ಅವರು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ (ಎರಡು ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ) 1976ರ ಬಾಂಡೆಡ್ ಲೇಬರ್ (ರದ್ದತಿ) ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದರು. ತೆಲಂಗಾಣದ ಬೆಟ್ಟಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿಗೆ ಭಟ್ಟಿಗಳಿಗೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಾವಿರಾರು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದರು. ಮಾಫಿಯಾ ಧನಿಕರಿಂದ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯ ಬೆದರಿಕೆಗಳು ಬಂದರೂ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲಿಲ್ಲ.
1985ರ ಕರಂಚೇಡು ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದ ನಂತರ ದಲಿತ ಸಕ್ರಿಯಕಾರರನ್ನು ಮೇಲುಜಾತಿ ಪ್ರತೀಕಾರದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿದರು – ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳ ಆದೇಶವನ್ನು ಸಹ ಧಿಕ್ಕರಿಸಿ. ಆದಿವಾಸಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ 1/70 ಭೂಮಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿ, ನಿಜಾಂ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಸಿದುಕೊಂಡ 2 ಲಕ್ಷ ಎಕರೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆದಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಮರಳಿ ಕೊಟ್ಟರು. ಗೋದಾವರಿ ಘಾಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಕ್ಷೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಟ್ರೆಕ್ ಮಾಡಿ, ಅರಣ್ಯ ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟರ್ಗಳ ಆಯುಧದ ವಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು.
ಪೊಲವರಂ ಜಲಾಶಯದ ವಿಸ್ಥಾಪಿತರಿಗೆ ಮೊದಲು ಪುನರ್ವಸತಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಿ, ತೆಂಡು ಎಲೆ ಮತ್ತು ಜೇನುತುಪ್ಪದಂತಹ ಮೈನರ್ ಫಾರೆಸ್ಟ್ ಪ್ರೊಡ್ಯೂಸ್ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿ ಆದಿವಾಸಿ ಆದಾಯವನ್ನು 300% ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರು. ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ಮೋಸಗಳನ್ನು ಬಯಲು ಮಾಡಿದರು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವರದಿಗಳನ್ನು ತಿರುಚಿದಾಗ, ಲಂಬಾಡಾ ಗುಡಿಸಲುಗಳಲ್ಲಿ ತಂಗಿ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿ, ಆದಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಮತಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಲ್ಲದೆ ಹಕ್ಕುದಾರರಾಗಿ ನೋಡಿದರು. ಅವರ ಮಂತ್ರ: “ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಗೌರವಕ್ಕಾಗಿ ಬಗ್ಗಬೇಕು.”
ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರದ ಸರಳ ಜೀವನ
1992ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಪೂರ್ತಿ ಪಿಂಚಣಿ (25,000 ರೂ.)ಯನ್ನು SC/ST ಹಾಸ್ಟೆಲ್ಗಳಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಿ, 500 ರೂ. ಉಳಿತಾಯದಿಂದ ಬದುಕಿದರು. ಮ್ಯಾನ್ಯುವಲ್ ಸ್ಕ್ಯಾವೆಂಜರ್ಗಳಿಗಾಗಿ ಪರವಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ 2010ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 7ರಂದು ಹೈದರಾಬಾದ್ನ ಸರಳ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು (ವಯಸ್ಸು 75). ಪದ್ಮ ಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು.
ಇಂದು ಎಸ್.ಆರ್. ಸಂಕರನ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಅವರ ದೀಪವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುತ್ತಿದೆ. ಅಗರ್ತಲಾ ರಿಕ್ಷಾ ಪ್ರಯಾಣವು ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಶುದ್ಧ ಕಥೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ – ಅಧಿಕಾರವು ಸೇವೆಗಾಗಿ, ಆಡಂಬರಕ್ಕಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಜೀವಂತ ಉದಾಹರಣೆ. ಸಂಕರನ್ ಅವರು ತೋರಿಸಿದ ಮಾರ್ಗವು ಇಂದಿಗೂ IAS ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸೇವಕರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದೆ: ಸರಳತೆಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ, ಸಹಾನುಭೂತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಅಧಿಕಾರ ಇದೆ.
ನ್ಯೂಸ್ 13 ಸಮಾಜದ ಧನಾತ್ಮಕ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ನಿಮಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತಮ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸಲು ನಿಮ್ಮ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಈ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನೀವೂ ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಜೊತೆಯಾಗಿ.
News13 strives to publish and promote positive news/happenings and nationalistic thoughts. Join hands with us in this constructive cause. We hope and expect your co-operation in this objective of broadcasting news that shall keep up with quality journalism.


