ಸಿರ್ಹಿಂದ್ ಮುತ್ತಿಗೆ: ಅಫ್ಘನ್ನರು ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದಾಗ ಮರಾಠರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಹೇಗಿತ್ತು?

1758 ರಲ್ಲಿ, ಮರಾಠಾ ಸೈನ್ಯವು ಸಿರ್ಹಿಂದ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಲು ಪಂಜಾಬ್ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ,  ಮಲ್ಹರಾವ್ ಹೋಳ್ಕರ್ ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು ಅಫ್ಘನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಅಬ್ದುಸ್ ಸಮದ್ ಖಾನ್ ಸೆರೆಹಿಡಿದ, ಆದರೆ ಮರಾಠಾ ಕಾವಲುಗಾರರು ಅವರನ್ನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಎದುರಿಸಿ ಜನರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು. ಸಿರ್ಹಿಂದ್ ಮುತ್ತಿಗೆಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೊದಲು ನಡೆದ ಈ ವೀರಗಾಥೆಯು ಮರಾಠಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗುಪ್ತ ಕಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಹೇಗೆ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಮರಾಠಾ ಸೈನಿಕರು ಇದಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯೋಣ.

ಇದೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದ್ದು ಜನವರಿ 1758 ರಲ್ಲಿ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ದುರ್ಬಲವಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಇದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕಾರ ಕೂಡ ದುರ್ಬಲತೆಯತ್ತ ಸಾಗಿತು. ಇನ್ನೊಂದಡೆ ಅಹ್ಮದ್ ಶಾ ಅಬ್ದಾಲಿಯ ಆಫ್ಘನ್ ಆಕ್ರಮಣಗಳು ಪಂಜಾಬ್ ಅನ್ನು ಅಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದ್ದವು. ಈ ವೇಳೆ ಮರಾಠಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ತನ್ನ ಉತ್ತುಂಗವನ್ನು ತಲುಪಿತ್ತು ಮತ್ತು ರಘುನಾಥರಾವ್ ಮತ್ತು ಮಲ್ಹರಾವ್ ಹೋಳ್ಕರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಅವರ ಸೈನ್ಯವು ದೆಹಲಿಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಪಂಜಾಬ್ ಕಡೆಗೆ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಹೋಳ್ಕರ್ ಅವರ ಸೈನ್ಯದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರು, ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಯಾತ್ರಿಕರು ಇದ್ದರು. ಜನವರಿ 9 ರಂದು, ಸೋಮವತಿ ಅಮವಾಸ್ಯೆಯ ಪವಿತ್ರ ದಿನದಂದು, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯಿತು, ಈ ವೇಳೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಅವರು  ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಬಂದರು. ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದವರದಲ್ಲಿ ಹೋಳ್ಕರ್ ಕುಟುಂಬದ ಸೊಸೆಯಂದಿರು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳೂ ಇದ್ದರು.

ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಸಿರ್ಹಿಂದ್‌ನ ಅಫ್ಘಾನ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಬ್ದುಸ್ ಸಮದ್ ಖಾನ್ ಜಾಗರೂಕನಾದ. ಮರಾಠರ ಆಗಮನವು ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವನಿಗೆ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಅವನು ಸಿರ್ಹಿಂದ್ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದ ಮತ್ತು ಹೋಳ್ಕರ್‌ ಕುಟುಂಬ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ. ಅವನ ಸೈನ್ಯದ ಒಂದು ತುಕಡಿ ಶಹಾಬಾದ್ ಬಳಿ ಹೋಳ್ಕರ್ ಅವರ ಬೆಂಗಾವಲು ಪಡೆಯ ಮೇಲೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿತು. ಮುಖ್ಯ ಸೈನ್ಯದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಯಾತ್ರಿಕರ ಗುಂಪನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿಯಲಾಯಿತು. ಆಫ್ಘನ್ ಅಶ್ವಸೈನ್ಯವು ಹಲವಾರು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಶಹಾಬಾದ್‌ಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದಿತು. ಈ ದಾಳಿಯು ಮಿಲಿಟರಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಮಹಿಳೆಯರ ಘನತೆಯ ಮೇಲಿನ ನೇರ ದಾಳಿಯೂ ಆಗಿತ್ತು, ಇದನ್ನು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಯುದ್ಧ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಅಸಹ್ಯಕರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಪಹರಣದ ಸುದ್ದಿ ಮಲ್ಹರ್ ರಾವ್ ಹೋಳ್ಕರ್ ತಲುಪಿದ ತಕ್ಷಣ, ಸೈನ್ಯದಾದ್ಯಂತ  ಮೌನ ಆವರಿಸಿತು. ಹೋಳ್ಕರ್ ಶಿಸ್ತಿನ ಕಮಾಂಡರ್ ಆಗಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಈ ಅವಮಾನ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಮಹಿಳೆಯರು ಆಫ್ಘನ್ನರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಮರಾಠಾ ಸೈನ್ಯ ಸನ್ನದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಹೋಳ್ಕರ್ ಅವರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಕಾವಲುಗಾರರು ಬೆಂಗಾವಲು ಪಡೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು, ಉಳಿದವರು ತಕ್ಷಣವೇ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾದರು. ಈ ಕಾವಲುಗಾರರು ಮರಾಠ ಅಶ್ವಸೈನ್ಯದಿಂದ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದ ಯೋಧರಾಗಿದ್ದರು – ವೇಗ, ಕೌಶಲ್ಯಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷ್ಠಾವಂತರಾಗಿದ್ದರು. ಮುಖ್ಯ ಸೈನ್ಯದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ, ಅವರು ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಗಳಾಗಿ ಉಳಿದರು ಮತ್ತು ಪ್ರತೀಕಾರಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾದರು.

ಮರಾಠಾ ಕಾವಲುಗಾರರು ಅಫ್ಘಾನ್ ತುಕಡಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದರು ಮತ್ತು ಆವರಿಸಿದ್ದ ಕತ್ತಲೆಯ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಲಘು ಅಶ್ವಸೈನ್ಯದ ವೇಗ ಮತ್ತು ಚುರುಕುತನವು ಇಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. ಮೊದಲು, ಅವರು ದೂರದಿಂದ ಬಾಣಗಳ ಸುರಿಮಳೆ ಮಾಡಿ, ಅಫ್ಘಾನ್ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಹೆದರಿಸಿ ಅವರ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಚದುರಿಸಿದರು. ನಂತರ, ಮರಾಠಾ ಯೋಧರು “ಗೆರಿಲ್ಲಾ ಯುದ್ಧ” ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು: ನಿಕಟ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ವೇಗವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುವುದು, ಕತ್ತಿಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ನಂತರ ಮತ್ತೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟುವುದು ಅವರ ವಿಶೇಷತೆಯಾಗಿತ್ತು. ಭಾರವಾದ ರಕ್ಷಾಕವಚ ಮತ್ತು ಉದ್ದನೆಯ ಕತ್ತಿಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದ ಅಫ್ಘಾನ್ ಸೈನಿಕರು ಈ ವೇಗದ ಮತ್ತು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ತಂತ್ರದ ಮುಂದೆ ಅಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ಮರಾಠರು ಅಫಘಾನ್ ಕುದುರೆಗಳ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಕೆಡವಿದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಈಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಕತ್ತಿಗಳಿಂದ ನಿಕಟ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಫ್ಘಾನ್ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಕೊಂದರು. ಧೂಳಿನ ಮೋಡ ಏರಿತು, ಕತ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಿರುಚಾಟಗಳು ಮೈದಾನದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿದವು. ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ, ಅಫ್ಘಾನ್ ಸೈನ್ಯವು ಮುರಿದ ಕುದುರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಓಡಿಹೋಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.

ನಂತರ ಅತ್ಯಂತ ರೋಮಾಂಚಕಾರಿ ಕ್ಷಣ ಬಂದಿತು. ಬಂಧಿತ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿ ಹೋಳ್ಕರ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಕರೆತರಲಾಯಿತು. ಆಫ್ಘನ್ನರು ಭಾರೀ ನಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು; ಅನೇಕರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಈ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ಎಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ ಅಬ್ದುಸ್ ಸಮದ್ ಖಾನ್ ಯೋಜನೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಲೆಕೆಳಗಾಯಿತು.

ಈ ಘಟನೆಯು ಮುಖ್ಯ ಯುದ್ಧ ಕಥೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದೇ ಇರಬಹದುಉ, ಆದರೆ ಅದರ ಮಹತ್ವವು ಕಡಿಮೆಯಿಲ್ಲ. ಇದು ಮರಾಠಾ ಸೈನ್ಯದ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು ಮತ್ತು ಸಿರ್ಹಿಂದ್ ಮುತ್ತಿಗೆಗೆ ಮುನ್ಸೂಚಕವಾಯಿತು. ಇತಿಹಾಸದ ಮಹಾ ಯುದ್ಧಗಳ ಹಿಂದೆ ಗೌರವ, ಶೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸಣ್ಣ, ವೀರೋಚಿತ ಘಟನೆಗಳು ಅಡಗಿವೆ ಎಂದು ಈ ಕಥೆ ನಮಗೆ ಕಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂದಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಏಕತೆಯೊಂದಿಗೆ, ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಜೀವನದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಾಗಲಿ ಯಾವುದೇ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಇದು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.